Epidemiologia choroby Parkinsona

[Głosów:0    Średnia:0/5]

%name Epidemiologia choroby Parkinsona

Choroba Parkinsona to postępujące schorzenie ośrodkowego układu nerwowego, przejawiające się klinicznie spowolnieniem ruchowym, sztywnością mięśni i drżeniem spoczynkowym, będące następstwem zaniku komórek istoty czarnej śródmózgowia.

Epidemiologia

Choroba Parkinsona należy do częstych chorób ośrodkowego układu nerwowego. Częstość jej występowania w całej populacji wynosi około 0,15%, natomiast w populacji ludzi powyżej 70-tego roku życia wzrasta 10-krotnie (52). Ostatnio publikowane wyniki badań epidemiologicznych wykonanych metodą “od drzwi-do drzwi” w Hiszpanii, wskazują na jeszcze większą częstość występowania – 0,8% w całej populacji (15). Zwraca uwagę mniejsza częstość występowania choroby Parkinsona w Chinach i Japonii (0,015-0,081%), co może sugerować mniejszą podatność na tę chorobę ludzi rasy żółtej (97). Średni wiek zachorowania na chorobę Parkinsona wynosi 58 lat (52). Znane są jednak przypadki znacznie wcześniejszego zachorowania, tak zwanego parkinsonizmu o wczesnym początku (przed 40 rokiem życia). Mężczyźni chorują nieco częściej niż kobiety.

Obraz kliniczny i rozpoznanie

Rozpoznanie choroby Parkinsona jest rozpoznaniem klinicznym i nie istnieje żaden test pozwalający na jego potwierdzenie. Jedynie pozytronowa tomografia emisyjna (PET), dostępna tylko w niewielu ośrodkach na świecie, pozwala przyżyciowo wykazać obniżenie metabolizmu dopaminy w układzie istota czarna-prążkowie (9). Jednak nawet i w tych ośrodkach metoda ta nie jest używana dla potwierdzania klinicznego rozpoznania, a jedynie do badań naukowych.

Kliniczne rozpoznanie choroby Parkinsona opiera się na:

READ  Rzeżączka – zapobieganie

1. Stwierdzeniu co najmniej dwu z trzech klasycznych objawów parkinsonizmu:

  • drżenia spoczynkowego, 
  • powolnienia ruchowego, 
  • wzmożenia napięcia mięśniowego o charakterze plastycznym (napięcie “ołowianego drutu”).

Często na wzmożone napięcie nakłada się drżenie spoczynkowe prowadząc do charakterystycznego dla choroby Parkinsona objawu “koła zębatego”. Pomocne może być stwierdzenie obecności dodatkowych objawów, takich jak:

  • zaburzenia wegetatywne (ślinotok, łojotok, napady pocenia), 
  • mikrografia, czyli zmniejszanie się wielkości liter w miarę pisania (która jest szczególnym rodzajem ograniczenia amplitudy ruchu, typowego dla choroby Parkinsona).

2. Charakterystycznym jednostronnym początku objawów (często drżenie jednej kończyny górnej).

3. Wykluczeniu parkinsonizmu objawowego (toksyczny, polekowy, pośpiączkowy, w przebiegu zwyrodnienia wieloukładowego, w przebiegu wodogłowia normotensyjnego – tak zwanego zespółu Hakima).

4. Stwierdzeniu dobrej klinicznej reakcji na leki stymulujące układ dopaminergiczny (lewodopa lub agonista receptora dopaminergicznego, np. bromokryptyna).

Brak widocznej poprawy po podaniu jednorazowej dawki lewodopy (200 mg lewodopy z inhibitorem) lub przy stałym podawaniu leku w dawce 800 mg lewodopy z inhibitorem w dawkach podzielonych na dobę jest istotnym argumentem przeciw rozpoznaniu choroby Parkinsona. Niestety, jednak dobra reakcja na lewodopę nie wyklucza pomyłki diagnostycznej, jako że niektóre inne zespoły parkinsonowskie, np. w ramach postępującego porażenia nadjądrowego, w początkowym okresie choroby dobrze reagują na podawaną lewodopę. 

Należy przy tym podkreślić, że nawet w najlepszych ośrodkach na świecie w kilkunastu procentach przypadków kliniczne rozpoznanie choroby Parkinsona jest negatywnie weryfikowane pośmiertnym badaniem neuropatologicznym (48).Jak wynika z przedstawionego wyżej “algorytmu rozpoznania choroby Parkinsona”, na obraz kliniczny choroby składają się objawy ruchowe i objawy nie związane z ruchem. W populacji chorych na chorobę Parkinsona dość częste są zaburzenia emocjonalne (depresje), częściej też niż w populacji zdrowej stwierdza się występowanie otępienia (62).Niekiedy choroba może zaczynać się w sposób nietypowy, np. od stanów depresyjnych. U chorych z wczesnym początkiem choroby (przed 45 rokiem życia) choroba może zaczynać się od objawów czuciowych, takich jak mrowienie, drętwienie, a nawet ból, najczęściej jednej kończyny (32). Z reguły jest to ta kończyna, w której później pojawia się sztywność.Drżenie parkinsonowskie jest drżeniem spoczynkowym, to znaczy widoczne jest wtedy, kiedy chory nie wykonuje żadnego ruchu drżącą kończyną i ustępuje w trakcie ruchu czynnego. 

READ  Osteoren - Krem do bólu stawów - Blog rzutnika

Drżenie to najczęściej jest bardziej widoczne po jednej stronie.Spowolnienie ruchowe najlepiej oceniać prosząc chorego o wykonywanie szybkich ruchów naprzemiennych, np. pronacji i supinacji kończynami górnymi. Można wtedy zauważyć zarówno bradykinezję, czyli właściwe spowolnienie ruchowe, jak i hipokinezję, czyli zmniejszenie amplitudy ruchu. Również spowolnienie ruchowe jest najczęściej asymetryczne. Mikrografia, czyli zmniejszenie wielkości liter pisanych przez chorego jest widoczna zwłaszcza przy dłuższym pisaniu (kilka linijek tekstu), kiedy wyraźnie daje się zauważyć zmniejszanie się liter w miarę pisania.Stwierdzenie obecności objawów ze strony innych układów (objawy piramidowe, móżdżkowe) z reguły wyklucza rozpoznanie choroby Parkinsona. Natomiast drżenie pozycyjne (samoistne), aczkolwiek nie jest elementem zespołu objawów parkinsonowskich, może niekiedy towarzyszyć chorobie Parkinsona.Najczęstszym błędem diagnostycznym jest rozpoznawanie drżenia samoistnego jako choroby Parkinsona. Drżenie samoistne różni się od parkinsonowskiego tym, że jest najlepiej widoczne w określonej pozycji, np. przy wyciągnięciu rąk przed siebie. Jest ono najczęściej symetryczne i nasila się przy obciążeniu rąk jakimś ciężarem. Dlatego też chorzy często skarżą się, że drżenie nasila się, kiedy np. niosą tacę ze szklankami.Innym poważnym i bardzo groźnym dla pacjenta błędem diagnostycznym jest rozpoznanie choroby Parkinsona u chorego z guzem płata czołowego. Guz płata czołowego może powodować, zwłaszcza w początkowym okresie, jedynie adynamię, która może imitować spowolnienie ruchowe. Właściwe rozpoznanie pozwala ustalić tomografia komputerowa głowy.Również zespół wodogłowia normotensyjnego (zespół Hakima) bywa niekiedy błędnie rozpoznawany jako choroba Parkinsona. Typowe dla tego zespołu jest spowolnienie ruchowe, widoczne zwłaszcza przy chodzeniu, postępujący zespół otępienny i zaburzenia zwieraczy. Tomografia komputerowa głowy pozwala na postawienie prawidłowego rozpoznania.Ze względu na możliwe groźne pomyłki diagnostyczne, każdy chory z klinicznym rozpoznaniem choroby Parkinsona powinien mieć wykonane badanie neuroobrazujące (tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny).Rozpoznanie choroby Parkinsona może postawić każdy lekarz rodzinny. Jednak zawsze powinno to być potwierdzone przez lekarza specjalistę.

M
O Marzena Wielgus 57 artykułów
Wiele rzeczy można powiedzieć o Marzenie Wielgus, ale przede wszystkim wiadomo, że są one przewidujące i doceniane, oczywiście są również precyzyjne, obiektywne i idealistyczne, ale w mniejszych dawkach i często są też rozpieszczane przez nawyki bycia agonującymi. Jednak jej uprzedzająca natura jest tym, co najbardziej lubi. Ludzie często liczą na siebie i jej spostrzegawczą naturę, szczególnie gdy potrzebują pomocy lub wsparcia.Nikt nie jest doskonały, a Marzena ma również wiele mniej pożądanych aspektów. Jej drapieżna natura i bezczelność powodują wiele pretensji i powodują, że jest co najmniej niewygodna. Na szczęście jej doceniająca natura zapewnia, że nie jest tak często.

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*